Kıymetli dostlar, sabah çarşıya adım attığımda esnaf kardeşlerimizin dilinde yine aynı soru vardı: Avrupa tarafında sular durulmuyor, peki bu iş bizim cebimize nasıl yansır? Avrupa Merkez Bankası faizi yüzde 2,5 seviyesine yükselttiğini duyurdu. Uzaktan bakınca sadece bir merkez bankası kararı gibi görünebilir ama işin aslı öyle değil. Avrupa鈥檇a konuşulan stagflasyon riski, yani bir yandan fiyatların artması bir yandan da ekonominin yerinde sayması tehlikesi, sınırları aşıp bizim kapımıza kadar dayanıyor. Bizler gibi alın teriyle evine ekmek götüren, üç kuruş birikimini korumaya çalışan vatandaş için bu tür kararlar doğrudan mutfak masrafı ve kuyumcu vitrini demektir.
Halkımızın her zaman sığındığı güvenli bir liman vardır: altın. Bugün ekranlara baktığımızda ons altın 4.177,63 dolar bandında işlem görürken, Kapalıçarşı鈥檇a gram altın 6.652,22 TL seviyesinde alıcı buluyor. Düğünlerin, sünnetlerin, zor günlerin vazgeçilmezi olan çeyrek altın ise 10.763,18 TL bandında sakin ama temkinli bir duruş sergiliyor. Avrupa Merkez Bankası faiz artırdıkça ve ekonomik durgunluk endişeleri arttıkça, yatırımcılar belirsizlik ortamında altına daha dikkatli bakmaya başlıyor. Vatandaşımız da haklı olarak, ‘Faizler yükselirken elimizdeki altını bozduralım mı yoksa sandıkta tutmaya devam mı edelim?’ sorusunu soruyor. Bizim kültürümüzde altın sadece bir maden değil, emeğin ve yarınların sigortasıdır.
Gelelim döviz tarafındaki yansımalara. Faiz artışı doğrudan euro cephesini ilgilendiriyor. Canlı piyasada EUR/TL kuru 55,6861 seviyesinde hareket ederken, USD/TL ise 49,5328 civarında işlem görüyor. Avrupa鈥檇a faizin yüzde 2,5鈥檈 çıkması ve buna eşlik eden durgunluk kaygıları, döviz kurları üzerinde dalgalanmalar yaratıyor. Gurbetçimizin getirdiği dövizden tutun da sanayicimizin Avrupa鈥檡a sattığı mala kadar her şey bu dengeden etkileniyor. Pazardaki tezg芒hta domates satan Mehmet amca bile bu kararları uzaktan da olsa hisseder; çünkü dövizdeki her kıpırdanma eninde sonunda çarşı pazarın etiketine yansır.
Bizim insanımız hesap adamıdır; öyle masa başındaki karmaşık terimlere pek takılmaz, doğrudan cüzdanına bakar. Stagflasyon dedikleri hadise, aslında piyasanın tıkanması, işlerin durgunlaşması demektir. Avrupa faiz artırarak enflasyonu dizginlemeye çalışırken bir yandan da büyümesini riske atıyor. Avrupa bizim en büyük ticaret ortağımız olduğuna göre, oradaki durgunluk bizim ihracatımızı ve dolayısıyla içerideki piyasayı da yakından ilgilendiriyor. Hal böyle olunca yastık altındaki küçük birikimlerin kıymeti bir kat daha artıyor. Vatandaşımızın dişinden tırnağından artırıp aldığı yarım gramın, bir çeyreğin değeri bu zorlu dönemlerde çok daha iyi anlaşılıyor.
Peki bu şartlar altında ne yapmak lazım? Elbette kimseye al ya da sat diyemeyiz, herkesin rızkı ve hesabı kendine göredir. Ancak görünen köy kılavuz istemez; dünya genelinde belirsizliklerin sürdüğü ve faiz kararlarının sertleştiği bu dönemde temkinli olmak her zaman kazandırır. Paranızı korurken çarşının nabzını iyi tutmak, kulaktan dolma dedikodularla değil, bizzat piyasanın gerçekleriyle hareket etmek gerekir. Gram altın ve çeyrek altın cephesindeki her sakinleşme veya hareketlilik, hane bütçesini yapan ailelerimiz için dikkatle izlenmelidir.
Netice itibarıyla, Avrupa Merkez Bankası鈥檔ın faizi yüzde 2,5 seviyesine taşıması küresel piyasalarda yeni bir dönemin işaretidir. Stagflasyon korkusu masada durdukça, piyasalar bir süre daha bu dalgalı denizde yön bulmaya çalışacaktır. Bizler çarşının sesine kulak vermeye, vatandaşın alım gücünü ve helal birikimini dert edinmeye devam edeceğiz. Bereketli, huzurlu ve tasarrufunuzun kıymetini bildiğiniz günler dilerim dostlar.
